Laser Cleaning Cost & ROI — Thailand

คำนวณต้นทุนและ ROI การทำความสะอาดด้วยเลเซอร์ในโรงงานไทย

เปรียบเทียบบาทต่อชิ้นที่ผ่าน บาทต่อตารางเมตร หรือบาทต่อรอบบำรุงรักษา โดยรวมค่าเครื่อง แรงงาน ไฟฟ้าทั้งระบบ Extraction, Filter, Optics, อะไหล่ Downtime, Waste และ Rework ไม่ใช้ราคาเครื่องหรือความเร็วในวิดีโอเป็นคำตอบ

เลือกหน่วยที่ธุรกิจขายบาท/ชิ้นที่ผ่าน บาท/m² หรือบาท/รอบซ่อม
ใช้ชั่วโมงที่ผลิตจริงหัก Setup, รอชิ้น, ตรวจงาน เปลี่ยน Filter และหยุดเครื่อง
ทำสามสถานการณ์Conservative, Base และ Upside พร้อมตัวแปรคอขวด

คำนวณด้วยเวลาหน้างานและต้นทุนเงินบาท: ROI ที่เชื่อถือได้คำนวณอย่างไร

เก็บต้นทุนกระบวนการเดิมและเลเซอร์ด้วยขอบเขตงานเดียวกัน วัดเวลาตั้งแต่รับชิ้นจนตรวจผ่าน รวมแรงงาน พลังงาน Consumable, Waste, Rework และ Downtime ใช้ชั่วโมงผลิตจริงในการกระจายค่าเครื่อง แล้วคำนวณ Annual Saving, Payback และ ROI ภายใต้ปริมาณงานอย่างน้อยสามสถานการณ์

ถ้าโรงงานล้างแม่พิมพ์เดือนละไม่กี่ครั้ง ค่าใช้จ่ายหลักอาจเป็นเวลาหยุดไลน์ ไม่ใช่ไฟฟ้า ส่วนสถานีลอกสีเฉพาะแนวทุกกะ แรงงานและ Extraction Filter อาจเด่นกว่า ตัวเลขต้นทุนต่อชั่วโมงเดียวจึงไม่ตอบทั้งสองงาน

ข้อมูลในบทความไม่ใช่ใบเสนอราคา: ค่าเครื่อง อะไหล่ อายุ Filter, Lens, Cycle และ Service ต้องยืนยันตามรุ่นกับคราบจริง อัตราไฟและแรงงานเปลี่ยนได้ ให้เก็บหลักฐานวันที่คำนวณทุกครั้ง
หัวเลเซอร์มือถือกำลังทำความสะอาดชุดเฟืองเพื่อเก็บเวลารอบการทำงานจริง
วิดีโอสาธิตช่วยดูเส้นทางหัว แต่การคิดต้นทุนต้องจับเวลารวม Handling, Setup, Inspection และการทำงานซ้ำ ไม่ใช่เฉพาะช่วงที่เลเซอร์ยิงจริง

ก่อนคิดต้นทุน ให้เลือกหน่วยที่ใช้ตัดสินใจ

หน่วยเหมาะกับงานตัวหารที่ต้องควบคุม
บาท/ชั่วโมง Productiveเปรียบเทียบความสามารถของสถานีหรือรับจ้างรายชั่วโมงชั่วโมงที่เครื่องทำงานและสร้างงานผ่านจริง
บาท/ชิ้นที่ผ่านชิ้นส่วนยานยนต์ งานซ่อม หรือ Production LotGood Pieces ไม่รวม Scrap/Rework ที่ยังไม่ผ่าน
บาท/m² ที่ผ่านลอกสี สนิม หรือพื้นที่ต่อเนื่องพื้นที่ที่ถึง Cleanliness/Profile Spec ไม่ใช่พื้นที่สแกนทั้งหมด
บาท/รอบบำรุงรักษาแม่พิมพ์ Die, Tool หรือเครื่องจักรรวมถอด–ประกอบ ตรวจ First-off และ Downtime
บาท/แนวเชื่อมทำความสะอาดก่อน/หลังเชื่อมความยาวที่ผ่าน Weld/Appearance Criteria

เงินลงทุนเริ่มต้นไม่ได้มีเฉพาะราคาเครื่อง

รวมเครื่องและ Option, Head, Chiller/Air Cooling ตามรุ่น, Extraction, Filter, Enclosure/Barrier, Interlock, ไฟฟ้าและ Layout, Jig/Robot, Training, Shipping, Installation, Tax/Duty ที่เกี่ยวข้อง และ Working Capital ของอะไหล่ ค่าใช้จ่ายบางรายการจ่ายทันที บางรายการตัดค่าเสื่อมหรือคิดเป็น Annualized Capital Cost

ต้นทุนเงินทุนต่อชั่วโมง = ต้นทุนเงินทุนต่อปี ÷ ชั่วโมงผลิตจริงต่อปี

หากใช้ค่าเสื่อมแบบเส้นตรง ให้ระบุอายุสินทรัพย์และมูลค่าคงเหลือ หากใช้ Cost of Capital ให้ Finance ของโรงงานเลือกวิธี Annualization เดียวกับโครงการอื่น อย่าปรับสูตรเพื่อทำให้ Payback ดูสั้น

ชั่วโมงเปิดโรงงานไม่เท่ากับชั่วโมง Productive

โรงงานทำงาน 2 กะไม่ได้แปลว่าเครื่องมี Beam-on 16 ชั่วโมง ต้องหักประชุม เปลี่ยนงาน รอ Material, Masking, Warm-up, Lens/Filter Check, Breakdown, Planned Maintenance, Inspection และเวลาที่ไม่มี Order

Productive Hours = Scheduled Hours × Availability × Utilization × Quality Rate

ใช้ข้อมูล Log หรือ Time Study อย่างน้อยหนึ่งช่วงที่สะท้อน Mix งานจริง ถ้ายังไม่มีเครื่อง ให้สร้าง Conservative/Base/Upside โดยเปิดเผยสมมติฐาน ไม่ใช้ Utilization 100% สำหรับการอนุมัติงบ

ต้นทุนรายชั่วโมงต้องรวมแรงงาน ไฟทั้งระบบ และความเสี่ยงหยุด

ต้นทุนวิธีเก็บข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
แรงงานค่าแรง+OT+สวัสดิการ+ประกัน+หัวหน้างาน หาร Productive Hoursใช้ค่าแรงขั้นต่ำแทนต้นทุนพนักงานฝึกแล้ว
ไฟฟ้าวัด kW Input ของเครื่อง Extraction, Chiller/Compressor และระบบร่วมใช้กำลังเลเซอร์ Output เป็นกำลังไฟทั้งหมด
ConsumableProtective Window/Lens, Nozzle, Filter, Gas/Air และ PPE ต่อรอบใช้ช่วงเปลี่ยนจากโบรชัวร์แทนคราบจริง
Maintenance/Spareสัญญาบริการ PM, Travel, Parts, Calibration และเวลาช่างใส่ศูนย์เพราะเครื่องใหม่ยังไม่เสีย
Waste/Complianceเก็บ ฝุ่น Filter และสารปนเปื้อนตามประเภทคิดว่าเลเซอร์ไม่มีของเสียเพราะไม่มี Abrasive Media
DowntimeContribution Margin หรือ Cost of Idle Line ตามกฎ Financeนับเฉพาะค่าซ่อม ไม่รวมไลน์ที่รอ

ข้อมูลอ้างอิงสำหรับประเทศไทยและวิธีใช้ให้ถูก

ตรวจข้อมูลเมื่อ 3 กันยายน 2569: สำนักงาน กกพ. ระบุค่าไฟฟ้าเฉลี่ยงวดกันยายน–ธันวาคม 2569 ที่ประมาณ 3.95 บาท/kWh ไม่รวม VAT จากค่าไฟฐานและ Ft แต่บิลโรงงานจริงอาจมี Demand Charge, TOU, Power Factor และโครงสร้างอัตราต่างกัน จึงต้องใช้ใบแจ้งค่าไฟของสถานที่ติดตั้งเป็นหลัก

ประกาศค่าจ้างขั้นต่ำที่มีผลตั้งแต่ 1 กรกฎาคม 2568 อยู่ในช่วง 337–400 บาท/วัน ตามพื้นที่/กิจการ แต่ค่านี้ไม่ใช่ Fully Burdened Operator Cost พนักงานเลเซอร์ยังมี OT, เบี้ยกะ สวัสดิการ ประกันสังคม Training และเวลาที่ไม่ได้ยิงงาน ให้ฝ่าย HR/Finance ให้ค่าเงินบาทต่อ Paid Hour และแปลงเป็น Productive Hour

แหล่งข้อมูล: สำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน—ค่า Ft งวด ก.ย.–ธ.ค. 2569 และ กระทรวงแรงงาน—อัตราค่าจ้างขั้นต่ำ อัตราเหล่านี้เปลี่ยนได้และไม่แทนใบแจ้งหนี้หรือ Payroll ของโรงงาน

สูตรต้นทุนต่อชั่วโมงและต่อหน่วย

Cost/Productive Hour = Capital + Labor + Electricity + Extraction + Consumables + Maintenance + Waste + Expected Downtime
Cost/Good Unit = (Cost/Productive Hour × Productive Time + Batch-specific Cost) ÷ Good Units

ตัวอย่างเชิงวิธีคิด: หาก Finance ใส่ต้นทุนรวม 1,200 บาทต่อ Productive Hour และ Trial ได้ 24 ชิ้นผ่านต่อชั่วโมง ต้นทุนคือ 50 บาท/ชิ้น หากมี 2 ชิ้นต้อง Rework จนเหลือ 22 ชิ้นผ่าน ต้นทุนจะเป็นประมาณ 54.55 บาท/ชิ้น ตัวเลขนี้เป็นเพียงตัวอย่างคณิตศาสตร์ ไม่ใช่ต้นทุนเครื่อง GWEIKE หรือผลผลิตที่รับรอง

สำหรับพื้นที่ ใช้ m² ที่ผ่านเกณฑ์หลังรวม Overlap และ Rework สำหรับแม่พิมพ์ ให้รวมค่า First-off Approval กับเวลาหยุด Line ต่อรอบ ไม่กระจายเฉพาะเวลาที่หัวเคลื่อนบน Cavity

ตัวอย่างชิ้นส่วนโลหะหลายแบบสำหรับแยกต้นทุนทำความสะอาดต่อชิ้นและต่อพื้นที่
Geometry และคราบต่างกันทำให้ Coverage, Handling และ Inspection ต่างกัน ควรแบ่ง Part Family ก่อนหาต้นทุนเฉลี่ย

เปรียบเทียบงานเดียวกัน ไม่ใช่เทียบชื่อเครื่อง

กำหนด Input Lot, Area, Cleanliness, Surface Profile, Allowed Damage, Cycle Boundary และ Inspection เดียวกัน แล้ววัด Laser เทียบกับ Grinding, Blasting, Chemical หรือ Dry Ice รวม Media, Masking, Cleanup, Waste, Rework, PPE และ Floor Space

เลเซอร์อาจชนะในงาน Selective Strip ที่ลด Masking หรือแม่พิมพ์ที่ลด Downtime ขณะที่พ่นทรายอาจคุ้มกว่าสำหรับพื้นที่ใหญ่ที่ต้องสร้าง Profile หากต้องการกรอบเทียบกระบวนการ อ่าน เลเซอร์ทำความสะอาดเทียบกับการพ่นทราย

คำนวณ Annual Saving, Payback และ ROI แยกกัน

Annual Net Saving = Annual Cost เดิม − Annual Cost เลเซอร์
Simple Payback (ปี) = เงินลงทุนเพิ่ม ÷ Annual Net Saving
Simple ROI (%) = Annual Net Saving ÷ เงินลงทุนเพิ่ม × 100

Simple Payback ไม่รวมมูลค่าเงินตามเวลา ภาษีหรือ Cash Flow ที่ไม่สม่ำเสมอ โครงการใหญ่ควรให้ Finance ทำ NPV/IRR และรวม Ramp-up, Financing, Tax กับ Residual Value ตามนโยบายบริษัท ห้ามใช้รายได้เพิ่มทั้งหมดเป็น Saving หาก Capacity ที่เพิ่มไม่มี Order รองรับ

ทำ Sensitivity กับตัวแปรที่เปลี่ยนคำตอบ

ตัวแปรConservativeBaseUpside
ปริมาณงานOrder ต่ำ/ตามฤดูกาลข้อมูล Budget ที่อนุมัติมี Order/Contract รองรับ
Productive RateTrial ขอบเขตยากค่าเฉลี่ย Mix จริงหลัง Learning Curve ที่พิสูจน์ได้
Quality Rateรวม Rework สูงTrial Run ต่อเนื่องเมื่อ Process Stable พร้อม Control
Consumable Lifeคราบ/Fume หนักผลทดลองการปรับ Extraction ที่ยืนยันแล้ว
Downtime Savingไม่คิดหรือคิดต่ำจาก Log ไลน์เฉพาะที่ Operations ยอมรับ

เมื่อใดกรณี ROI มักแข็งแรงหรืออ่อน

มีโอกาสแข็งแรง

งานซ้ำ ปริมาณพอ Selective Area ชัด ค่า Masking/Media/Waste สูง หรือ Downtime แม่พิมพ์มีมูลค่าจริงและเลเซอร์ลดได้โดยไม่ทำลายผิว

อาจอ่อน

งานเกิดน้อย พื้นที่ใหญ่มากแต่คราบหนา ต้องการ Profile ที่เลเซอร์ไม่สร้าง หรือโรงงานมีวิธีเดิมที่ตัดค่าเสื่อมหมดและแรงงานว่าง

ต้องหยุดประเมิน

คราบไม่ทราบสาร ไม่มี Extraction/Safety Plan, คุณภาพผิววัดไม่ได้ หรือ Supplier ยังไม่ทดสอบ Worst-case Part

ข้อมูลจาก Trial ที่ต้องใช้ก่อนอนุมัติงบ

  1. แบ่ง Part Family: วัสดุ คราบ ความหนา Geometry และเกณฑ์ผิว
  2. จับเวลาครบ: Load, Mask, Clean, Turn, Inspect, Unload และ Rework
  3. วัด Utility: Input Power ทั้ง Cell, Air/Gas, Extraction และ Filter Differential
  4. รันต่อเนื่อง: ดู Thermal/Optics, Consumable, Operator Fatigue และ Alarm
  5. ตรวจ Good Output: ใช้ Surface/Weld/Adhesion/Dimension Spec เดียวกับผลิต
  6. ลง Scenario Sheet: ให้ Operations, EHS, Maintenance และ Finance เซ็นสมมติฐาน

รายละเอียดการตั้งค่า Trial อยู่ที่ พารามิเตอร์เครื่องทำความสะอาดเลเซอร์มือถือ

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับต้นทุนและ ROI การทำความสะอาดด้วยเลเซอร์

ค่าไฟเครื่องเลเซอร์คำนวณจากกำลังเลเซอร์ได้หรือไม่?

ไม่ได้ ต้องใช้กำลังไฟเข้าของทั้งเครื่อง Cooling, Extraction, Compressor/Assist และระบบอัตโนมัติ คูณชั่วโมงใช้งานและอัตราจากบิลโรงงาน ซึ่งอาจมี Demand, TOU, Ft และ VAT ต่างจากค่าเฉลี่ยประเทศ

ควรใช้ค่าแรงขั้นต่ำคำนวณ ROI หรือไม่?

ใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงแรงงานทั่วไปได้ แต่ ROI ควรใช้ Fully Burdened Cost ของ Operator จริง รวม OT เบี้ยกะ สวัสดิการ Training และเวลาที่ไม่ได้ผลิต แล้วหารด้วย Productive Hours

ต้นทุนต่อชั่วโมงหรือต่อชิ้นแบบใดเหมาะกว่า?

ใช้ต้นทุนต่อชั่วโมงเพื่อสร้างฐานค่า Cell แล้วแปลงเป็นบาทต่อชิ้นที่ผ่าน บาท/m² หรือบาทต่อรอบบำรุงรักษาตามงาน หน่วยปลายทางช่วยรวม Scrap, Rework และ Productivity จริง

Payback สั้นแปลว่าโครงการเสี่ยงต่ำหรือไม่?

ไม่เสมอ Simple Payback ไม่สะท้อน Cash Flow หลังคืนทุน คุณภาพ ความปลอดภัย Ramp-up หรือความผันผวนของ Order ต้องดู Sensitivity, NPV/IRR และความพร้อมของกระบวนการร่วมด้วย

ต้องส่งข้อมูลอะไรเพื่อประเมิน ROI?

ส่งวัสดุและคราบ พื้นที่/ชิ้น ปริมาณต่อเดือน วิธีเดิม Cycle, Labor, Media/Chemical, Energy, Waste, Rework, Downtime, Quality Criteria, Utility และ Layout พร้อมชิ้นงาน Worst Case สำหรับ Trial

คำนวณจากชิ้นงานและต้นทุนจริงของโรงงาน

ส่งชิ้นงาน รูปคราบ พื้นที่ ปริมาณ กระบวนการเดิม Cycle, Waste, Quality และ Downtime ทีม GWEIKE สามารถช่วยจัด Trial Data Sheet เพื่อให้ฝ่ายผลิตและ Finance ใส่ต้นทุนเงินบาทของตนเอง

นำข้อมูลต้นทุนและปริมาณงานส่งผ่านแบบฟอร์ม หรือสอบถามทาง LINE, WhatsApp, โทรศัพท์และอีเมล ขอใบเสนอราคาที่ระบุ Configuration, สมมติฐาน การติดตั้ง Training และบริการในประเทศไทยให้ครบ ในข้อความแรกให้ระบุ Cycle เดิม Waste, Downtime และต้นทุนเงินบาท เพื่อให้การตอบกลับเริ่มจากโจทย์เดียวกัน

ขอ Trial และแบบฟอร์มประเมิน ROI